Bezpieczny Bank nr 3 (72) 2018, s. 102-120
DOI: 10.26354/bb.5.3.72.2018

Marcin Idzik
dr Marcin Idzik jest pracownikiem Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego

Struktura rynku detalicznych usług bankowych i cechy klientów jako przesłanki strategii banków spółdzielczych w Polsce
The Structure of the Retail Banking Services Market and Client’s Profile as Determinants of the Cooperative Banks Strategy in Poland

Streszczenie:
Celem pracy jest ocena pozycji konkurencyjnej banków spółdzielczych na rynku detalicznym w Polsce. Analizą objęto udziały rynkowe, potencjał klientów oraz skuteczność sprzedaży w placówkach bankowych. Banki spółdzielcze nie wykorzystują w pełni posiadanych atutów w budowaniu przewagi konkurencyjnej. Pozycja konkurencyjna banków spółdzielczych wynika przede wszystkim z niszowych obszarów, w których działają, kosztów obsługi oraz uwarunkowań działania na lokalnym runku. Wysokie udziały na tych rynkach zawdzięczają stabilnej bazie „starych” klientów, natomiast nie są preferowane przez potencjalnych klientów. Uwarunkowania rynkowe zarówno obecne, jak i prognozowane nie są korzystne dla banków spółdzielczych i stanowią zagrożenie dla ich pozycji.

Abstract:
The objective of this paper is to evaluate the competitive position of the cooperative banks as well as their ability to create the growth trends and effectively acquire new customers on the retail banking market in Poland. The analysis included the market shares, customer potential and sales effectiveness in bank branches. The cooperative banks do not fully use their advantages in building their competitive advantage what is mainly based on the niche areas where the cooperative banks operate and the service costs as well as the circumstances of operating on the local market. A loyalty of the traditional customers contributes to their high market shares, but these banks are not preferred by the prospective customers. Market conditions are unfavorable from the perspective of cooperative banks and their future market position.

Słowa kluczowe:  bank spółdzielczy, przewaga konkurencyjna, wizerunek, pozycja rynkowa
Key words: cooperative bank, competitive advantage, image, market position

Bibliografia:
Banki spółdzielcze w walce o prymat na lokalnym rynku. Rzeczpospolita, 12.09.2016.

Basel Committee on Banking Supervision, (2006), International Convergence of Capital Measurement and Capital Standards, Basel.
Begg D., Fischer S., Dornbusch R. (1996), Makroekonomia, PWE, Warszawa.
Bogdan J., Iwaszkiewicz J. (1998), O skuteczności walki konkurencyjnej, „Marketing i Rynek”, nr 1.
Cwalina W. (2000), Telewizyjna reklama polityczna. Emocje i poznanie w kształtowaniu preferencji wyborczych, Lublin, 54.
Domański H., Sawiński Z., Słomczyński K.M. (2007), Nowa klasyfikacja i skale zawodów. Socjologiczne wskaźniki pozycji społecznej w Polsce, Warszawa 2007, 16-17.
Flejterski S. (1999), Konkurencyjność a dylematy dywersyfikacji struktury bankowości w Polsce, w: Finanse i bankowość a wyjecie Polski do Unii Europejskiej, NBP, Warszawa-Pułtusk.
Flejterski S. (2008), Zaufanie do instytucji bankowo-finansowych jako fundament stabilnego systemu finansowego, w: Stabilność i bezpieczeństwo systemu bankowego, Nowakowski J., Famulska T. (red.), Difin, Warszawa.
Gorynia M., Łaźniewska E. (2010), Kompendium wiedzy o konkurencyjności, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Kil K. (2018), Stabilność finansowa banków spółdzielczych w Polsce w świetle pokryzysowych zmian regulacyjnych. Poltex.
Koleśnik J. (2011), Bezpieczeństwo systemu bankowego. Teoria i praktyka, Difin, Warszawa.
Komisja Nadzoru Finansowego, 2004, Rekomendacja M, Warszawa.
Łukasiak-Malicka J., (2014),  Działania Nadwiślańskiego Banku Spółdzielczego w Czerwińsku nad Wisłą na rzecz społeczności lokalnej, [w:] M. Stefański (red.), Działania banków spółdzielczych na rzecz rozwoju lokalnego w Polsce, Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna we Włocławku.
Machała P. (2014), Zagrożenia, dla jakości usług bankowych. TNS Polska, Warszawa, 2014.
Marshall G. (2005), Słownik socjologii i nauk społecznych, Warszawa 2005, 357.
Miklaszewska E. (2018), Wyzwania strategiczne dla banków spółdzielczych, materiały konferencyjne „Banki spółdzielcze w nowym otoczeniu społeczno – gospodarczym” 24-25 maja 2018 r. Kraków.
Owsiak S. (2002), Podstawy nauki finansów, PWE, Warszawa.
Pawlonka T. (2012), Sytuacja ekonomiczna banków spółdzielczych w latach 2000–2011, Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 97, 183-192.
Piotrowicz H, Machała P., (2017), Złoty Bank 2017, Puls Biznesu, dodatek specjalny 21-23 kwietnia 2017, Warszawa, 2017.
Piotrowicz H., Machała P., Jakość na bank. TNS Polska, Warszawa, 2015.
Porter P.E. (2001), Porter o konkurencyjności, PWE, Warszawa.
Ramontowski J., (2018), Ryzyko dla banków spółdzielczych tkwi w ich mentalności. Obserwator Finansowy, 02.11.2016.
Siudek T., Snarski P., Chodera B., (2013),  Konkurencyjność banków komercyjnych i spółdzielczych w Polsce. Roczniki Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, T. 100, z. 2, Warszawa, 25-36.
Szambelańczyk J., (2016), Rola banku zrzeszającego w nowej strukturze. Wystąpienie podczas Forum Liderów Banków Spółdzielczych, Warszawa. 
Szambelańczyk J., (2016a), O odpowiedzialności w blaskach i cieniach spółdzielczego święta. Nowoczesny Bank Spółdzielczy, nr 6/2016, 8-11
Walczak W., (2009), Niematerialne determinanty konkurencyjności współczesnych przedsiębiorstw, [w:] Lachiewicz S., Matejun M., (red.), Konkurencyjność, jako determinanta rozwoju przedsiębiorstwa, Wydawnictwo Politechniki Łódzkiej, 112-119.
Węcławski J., (2010), Banki spółdzielcze w konkurencyjnym otoczeniu. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Vol. XLIV Sectio H, Lublin, 231-248.
Węcławski J., (2010), Banki spółdzielcze w konkurencyjnym otoczeniu, „Annales UMCS. Sectio H” 2010, Vol. XLIV.
Wierzbicki Z., R., (2017), Bankowość spółdzielcza: Strategiczne zmiany strukturalne w bankowości spółdzielczej. Nowoczesny Bank Spółdzielczy, 2017/10
Woźniewska G., (2010), Składniki potencjału konkurencyjności banku spółdzielczego – na podstawie wyników badania ankietowego, „Finanse” 2010, nr 1(2).

Zarządzanie bankiem komercyjnym (2000) red. A. Gospodarowicz, Warszawa, Zeszyty Naukowe Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Płocku. Nauki Ekonomiczne, 20.
Zygierewicz M., (2012), Sytuacja ekonomiczna banków spółdzielczych i ich kondycja na tle konkurencji komercyjnej, [w:] Współczesna Bankowość Spółdzielcza, (red.) Szelągowska A., Wydawnictwo CeDeWu, Warszawa, 187.

Pełny tekst artykułu w pdf: