Bezpieczny Bank nr 1 (74) 2019, s. 92-114
DOI: 10.26354/bb.5.1.74.2019

Maria Magdalena Golec
ORCID: 0000-0003-2474-3987
Doktor na Wydziale Finansów i Bankowości w Wyższej Szkole Bankowej w Poznaniu.

Małe spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe – uwarunkowania nadzoru finansowego i kondycja finansowa
Small cooperative savings and credit unions – financial supervision determinants and financial condition

Streszczenie:
W 2017 r. w sektorze spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych, w wyniku nowelizacji ustawowej wyodrębniono nową kategorię spółdzielni – małą kasę. Instytucje spełniające kryterium małej kasy mogą oferować ograniczony zakres usług finansowych w porównaniu do innych spółdzielni, jednak złagodzono wobec nich wymogi sprawozdawcze wynikające z nadzoru finansowego. Zmianę tę wprowadzono w następstwie wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznającego nadzór nad małymi kasami za niezgodny z konstytucją. Celem opracowania jest ocena wprowadzonych zmian w nadzorze nad małymi kasami w powiązaniu z ich kondycją finansową na tle całego sektora SKOK w dwóch ujęciach czasowych; w 2014 i 2017 r. Wprowadzone w małych kasach zmiany regulacyjne są nieznaczne, niekiedy mają jedynie charakter deklaratywny, a ich zasadniczym celem było formalne wypełnienie obowiązku wynikającego z wyroku TK. W 2017 r. małymi  kasami było jedynie dziewięć instytucji, co  stanowiło ponad ¼ liczby kas ogółem, a udział ich sumy bilansowej w tym sektorze wynosił poniżej 1%. Natomiast małe kasy charakteryzują się większą stabilnością, choć mają rentowność zbliżoną dla całego sektora.

Abstract:
In 2017 as a result of the statutory amendment in polish credit union sector, a new type of cooperatives was appeared – a small credit union. Institutions that meet the criterion of a small credit union may offer only a limited range of financial services compared to other cooperatives, however, the burdens resulting from financial supervision have been mitigated. This change has resulted of the implementation of the Constitutional Tribunal’s judgment recognizing the supervision of small credit unions as unconstitutional. The aim of the study is to assess the introduced changes in the supervision of small credit unions in conjunction with their financial condition compared to the entire credit union sector in two time span; in 2014 and 2017. The regulatory changes introduced in small credit unions are minor, their purpose was primarily to fulfill the obligation arising from the judgment CT. In 2017, there were nine small credit unions, representing over ¼ of the sector institutions, and the share of their balance sheet total in this sector was below 1%. On the other hand, small credit unions are characterized by greater stability although they have a similar profitability compare to the entire sector.

Słowa kluczowe: spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, małe kasy, nadzór finansowy, kondycja finansowa
Key words: credit unions, small credit unions, financial supervision, financial condition

Pełny tekst artykułu w pdf: